Akkumulyatorun ömrü markadan çox istismar şəraitindən asılıdır. Eyni batareya bir avtomobildə 6 il, digərində 2 il işləyə bilər. Aşağıda ömrü müəyyən edən əsas amillər və onları idarə etməyin yolları var.
Orta xidmət müddəti nə qədərdir?
- Avtomobil (SLİ, ənənəvi) — orta hesabla 3–5 il
- EFB — 4–6 il
- AGM (avtomobil) — 5–7 il
- Stasionar AGM (UPS) — istehsalçı tərəfindən 10–12 il layihə ömrü göstərilir, real şərait 6–8 il
- OPzS / OPzV (sənaye) — 15–20 il
Diqqət: istehsalçının göstərdiyi «layihə ömrü» ideal şəraitə (20°C, sabit şarj, az dövr) əsaslanır. Real istismarda bu rəqəm adətən 30–40% aşağı olur.
Ömrü qısaldan başlıca səbəblər
1. Yüksək temperatur
Bu, ən böyük düşməndir. Hər 10°C temperatur artımı batareyanın ömrünü təxminən iki dəfə qısaldır. 35°C-də işləyən stasionar batareya 25°C-də işləyəndən iki dəfə tez tükənir. Bakının yay şəraitində bu amil xüsusilə vacibdir — akkumulyator otağının havalandırılması real qənaət gətirir.
2. Dərin boşalma
Adi starter akkumulyatoru dərin boşalmaq üçün nəzərdə tutulmayıb. İşıqları açıq qoyub batareyanı bir neçə dəfə tam boşaltmaq onun tutumunu qalıcı azaldır. Dərin dövr tələb olunan yerlərdə (günəş, forklift) mütləq dərin dövrlü batareya istifadə edilməlidir.
3. Uzun müddət boş dayanmaq
İstifadə olunmayan akkumulyator da öz-özünə boşalır (aylıq 3–5%). Tam boşalmış vəziyyətdə uzun qalan batareyada sulfatlaşma başlayır və bu, geri dönməzdir. Nəqliyyat vasitəsi uzun müddət dayanacaqsa, ayda bir dəfə şarj etmək lazımdır.
4. Yanlış şarj gərginliyi
AGM və GEL fərqli şarj gərginliyi tələb edir. Adi şarj cihazı ilə GEL batareyanı doldurmaq onu tədricən sıradan çıxarır. Müasir şarj cihazlarında texnologiya seçimi (SLİ / AGM / GEL) düyməsi olur — ondan istifadə edin.
Ömrü uzatmaq üçün 8 praktik tövsiyə
- Klemmləri və təmas yerlərini təmiz saxlayın — oksidləşmə müqavimət yaradır
- Akkumulyatorun bərk bərkidildiyinə əmin olun; titrəyiş lövhələri dağıdır
- Mümkün olduqca sərin yerdə saxlayın və havalandırma təmin edin
- Qısa məsafəli tez-tez sürüşlərdən sonra ayda bir uzun sürüş edin
- Uzun dayanma zamanı ayda bir dəfə şarj edin
- Texnologiyaya uyğun şarj cihazı istifadə edin
- Gərginliyi vaxtaşırı ölçün — 12,4 V-dan aşağı düşürsə, diqqət edin
- Batareyanı əvəz edərkən eyni və ya daha yüksək tutum seçin, aşağı deyil
Nə vaxt dəyişmək lazımdır?
Mühərrik yavaş fırlanırsa, mühərrik işləmədikdə işıqlar zəifləyirsə, batareya korpusu şişibsə və ya yüklü halda gərginlik 12V-dan aşağı düşürsə — batareya ömrünü başa vurub. Tam sıradan çıxmasını gözləmək lazım deyil, çünki bu adətən ən əlverişsiz anda baş verir.